بیچاره فرهنگستان هنر

جامعه هنری همچنان مبهوت پیام باورنکردنی محمدعلی معلمدامغانی، رئیس فرهنگستان هنر است؛ او چهارشنبهای که گذشت، در اقدامی حیرتانگیز، به گنجینه هنری شناختهشده بانک پاسارگاد، مالالله اطلاق کرد تا نشان دهد فرهنگستانی که باید پشتیبان بزرگ ورود بخش خصوصی به هنر باشد، چگونه میتواند به اقتصاد هنر آسیب رساند و از آن هولناکتر، نهادی که باید نماد اخلاقمداری و سلامت اندیشه باشد، اتهاماتی ثابتنشده درباره یک بخش خصوصی را که هشت سال مستأجرش بوده، رسانهای میکند تا همگان عمق فاجعه بداخلاقی در جامعه امروز ایران را دریابند؛ اما در همان پیام کوتاه آقای معلم نکات جالب توجهی وجود دارد: یک: رئیس فرهنگستان هنر از دی ١٣٨٨ که به این مسند تکیه زده تا همین چهارشنبه نمیدانسته ٥٠٠ تابلوی بدون شناسنامه و سند و به قول خودش مالالله در مجموعه زیر نظرش نگهداری میشود و به محض اتمام مدت اجاره متوجه تابلوها و ماهیت مالاللهیشان شده است؟ دو: چرا در تمام این هشت سال رئیس فرهنگستان هنر دستور ندادند با هنرمندان این آثار تماس گرفته شود و از چندوچون خریدوفروش اطلاع یابد تا حق را به حقدار برساند؟ چرا همین چهارشنبهای که گذشت، قبل انتشار پیامشان دستکم به چند هنرمندی که کارشان در این موزه هست، زنگ نزدند تا اطمینان یابند آنچه مینویسند، حق است و اموال مردم را مالالله نخوانند؟ شأن فرهنگستان هنر، التهابآفرینی رسانهای است؟ سه: یکشنبه در روزنامه اصولگرایی خواندم که مؤسسه صبا فرهنگستان هنر تا پایان سال ٩٥ بالغ بر ١١٤٩٥٠٠٠٠٠٠ ریال بهعنوان اجاره و خدمات نمایشگاهی از شرکت پارس آریان از زیرمجموعههای بانک پاسارگاد عایدی داشته. در پایان مدت اجاره آقای علی معلم، اجارهبها را چندین برابر کرد، بانک نپذیرفت، ازاینرو آقای رئیس، معلمی به کنار گذاشت و در موزه بانک را بست، دست به قلم برد و به اموال مستأجر هشتسالهاش اتهامهایی ناروا زد. چهار: آقای معلم اصرار دارد این قرارداد پیش از ریاست ایشان امضا شده است که نمیدانم این چه تأثیری بر اصل موضوع دارد؟ یعنی ایشان در این هشت سال فرصت نکردهاند به قراردادهای مهمترین مجموعه زیر نظرشان نگاهی بیندازند؟! ایشان، دوازدهم اسفند ١٣٩٣ که آیین رونمایی از کتاب همین مجموعه تابلوها، در همین مؤسسه صبا با حضور وزیر وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی و جمع زیادی از هنرمندان و گالریداران فروشنده آثار برگزار شد، کجا تشریف داشتند؟! پنج: آقای معلم به پیوست پیامشان چند جدول منتشر کردهاند که بهروشنی نشان میدهد شرکت پارس آریان از چه اشخاص حقیقی و حقوقی، هریک از این آثار را خریده است (که انتشار این فهرست دیگر کار غیراخلاقی رئیس فرهنگستان هنر است) به حسب حرفه روزنامهنگاری به چند نفر از هنرمندان و گالریداران این فهرست زنگ زدم، همه متفق بودند که اثرشان را در قبال دریافت پول به موزه بانک پاسارگاد فروختهاند و تطمیعی در کار نبوده است، اتفاقا بسیار هم خشنودند که در شکلگیری یک موزه خصوصی معتبر نقشی داشتهاند؛ هرچند رئیس فرهنگستان هنر ارتباط چندانی با جامعه تجسمی ندارند؛ اما ایشان هم میتوانند دستکم به آن فهرست که خودشان انتشار دادهاند، زنگ بزنند و ببینند تکتک آن آثار شناسنامه و سندهای زنده دارند. شش: متأسفانه آقای معلم، به رسانهها گفته است: «تابلوها معلوم نیست کدام اصالت دارد و کدام ندارد. مثلا تابلوهای سهراب سپهری را آیا از خود او خریدهاند؟ از خانوادهاش خریدهاند؟ حتی احتمال جعل یا سندسازی هم منتفی نیست!». ایشان درحالیکه تخصصی در زمینه تشخیص اصالت آثار ندارند، بهروشنی به صاحب این آثار اتهامهایی زدهاند که جز زیرپاگذاشتن اخلاق تعبیر دیگری ندارد. از این امر مهم گذشته، شخصیت حقوقی ایشان بهعنوان رئیس فرهنگستان هنر چنان است که باید مراقبت کند با گفتههایی غیرکارشناسانه زمینهساز فرار سرمایهگذاری بخش خصوصی از هنر نشود. هفت: بانک پاسارگاد و شرکت پارس آریان، بنا به تعهدی اجتماعی که بنگاههای پیشرو اقتصادی بر خود فرض میدارند، در این سالها نقشی بیبدیل در رونق اقتصاد هنر ایفا کرده است. این روزها آنها حق دارند تلخکام باشند؛ هرچند که کام جامعه هنری را با خرید از گالریها و حراجیهای معتبر مانند تهران، کریستیز و بونامز شیرین کردهاند و با رفتاری حرفهای، رکورد ٢,٨ میلیون دلار را به نام هنر ایران در منطقه خاورمیانه به ثبت رساندهاند. بانک پاسارگاد خود بهخوبی از قدرشناسی هنرمندان باخبر است و به یقین این هلدینگ و دیگر بانکها و بنگاههای اقتصادی رفتار فرهنگستان هنر را به همه جامعه هنری تعمیم نمیدهند... . هشت: این روزها رئیس فرهنگستان هنر در رفتاری که از او کمتر دیده شده، مانند یک ماشین اتهامزنی، از این رسانه به آن رسانه در حال مصاحبه است. دیروز به یک خبرگزاری گفته استنادش برای این گفتهها، نوشتههای چند سایت است... . فقط باید به خدا پناه برد.

ایران آرت

روزنامه شرق